آسانژ قربانی شد

مسئله جولیان آسانژ - و فعالیتهای سایت ویکی لیکس در مقاطع مختلف ابعاد بینالمللی پیدا کرد، به خصوص در برهه زمانی ۲۰۰۹ تا ۲۰۱۰ که این سایت اسنادی محرمانه در مورد فعالیتهای ایالات متحده در عراق و افغانستان افشا کرد. این مهم واکنش تند ایالات متحده را به دنبال داشت. به دنبال این مهم جولیان آسانژ - به سفارت اکوادور پناه برد، در آن برهه زمانی دولت حاکم بر اکوادور به ریاست رافائل کورئا که گرایشهای چپ داشت نهتنها از آسانژ حمایت کرد بلکه برای حراست از مصونیتش به او حق شهروندی عطا کرد.

همین مهم موجب تنشهایی میان اکوادور و برخی بازیگران اروپایی و آمریکایی شد. اما در شرایط کنونی معادلات اندکی تغییر کرده است. شواهد نشان میدهد دونالد ترامپ، رئیسجمهوری کنونی آمریکا برخلاف سلفش، باراک اوباما توجه چندانی به بازداشت این افشاگر ندارد، چراکه برخی فعالیتهای سایت ویکی لیکس برای ترامپ جالب بود به خصوص دادههایی که در مورد فعالیت دموکراتها و شخص اوباما منتشر میشد، مورد استقبال رئیسجمهوری کنونی قرار گرفت.

از منظری دیگر باید گفت که معادلات سیاسی حاکم بر اکوادور نیز تغییر کرده است، لنین مورنو با تکیه بر میراث گروههای چپ پیروز شد؛ هرچند در این میان نکتهای که باید مورد توجه قرار بگیرد آن است که مراد از جریان چپ گرا در ساختار سیاسی اکوادور، جریانی معتدل است و ممکن است در ارتباط با مسائلی چون مقابله با قاچاق مواد مخدر یا پایگاههای نظامی اختلافهای سطحی با ایالات متحده و غرب داشته باشند. مورنو برخلاف سلفش از رویکرد متفاوتی در برابر ایالات متحده پیروی کرد؛ رئیسجمهوری کنونی اکوادور به خوبی میداند که یکی از عوامل تنش میان این بازیگر با کشورهای اروپایی و آمریکا دادن حق شهروندی و پناهندگی به جولیان آسانژ است.

مورنو برای بازتعریف ساختار سیاسی و اقتصادی اکوادور نیاز داشت تا به این دو دسته از بازیگران نزدیک شود؛ در این میان مسئله جولیان آسانژ همچون مانع بود. از همینرو با لغو تابعیت بنیانگذار ویکی لیکس مورنو با یک تیر دو نشان زد، هم زمینه را برای همکاری با اروپا و آمریکا هموار کرد و هم هیات حاکمه این کشور را از شر رسواگریهای آسانژ رها کرد.

از همینرو به صراحت میتوان گفت که لغو تابعیت و بازداشت آسانژ بیش از آنکه مبنای حقوقی داشته باشد بر اساس ادله سیاسی اجرایی شد. گفته میشود آسانژ دادههای محرمانهای در مورد فعالیت جاسوسی دولت اکوادور از رسانهها در اختیار دارد و ممکن است در اقدامی متقابل این دادهها را افشا کند. این مسئله نیز در ساختار دولتی- حکومتی چندان قابل اعتنا نیست، دولتهای آمریکای لاتین غالبا به طرق مختلف توانستهاند قوانین را به نفع خود تفسیر کنند.

از همینرو میتوان گفت در ارتباط با ماجرای بازداشت جولیان آسانژ، افکار عمومی جهان به خصوص اهالی رسانه تحت تاثیر قرار گرفت، دولتها چندان به این خبر توجهی نداشتند چراکه فعالیتهای این افشاگر بهواسطه آنکه اطلاعات محرمانه نیز بعد از افشا درگیر فرسایش زمانی میشود تعاملات بین بازیگری را تحت تاثیر قرار نداد.